SAVOIR-FAIRE

Η BLANCPAIN ΚΙ ΟΙ ΡΙΖΕΣ ΤΗΣ ΥΨΗΛΗΣ ΩΡΟΛΟΓΟΠΟΙΙΑΣ

Η ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΩΣ ΕΠΙΚΕΝΤΡΟ ΤΟΥ SAVOIR-FAIRE

Η μέτρηση κι ο καθορισμός της παροδικότητας του χρόνου είναι αποκλειστικά ανθρώπινη προσπάθεια. Από τότε που οι πρόγονοί μας αναγνώρισαν ότι οι σκιές μακραίνουν και μικραίνουν κατά τη διάρκεια της ημέρας, προσπαθήσαμε να ποσοτικοποιήσουμε το πέρασμα από τη μια στιγμή στην επόμενη. Τεράστιοι κύκλοι από πέτρες, τοποθετημένες ώστε να πλαισιώνουν τα ηλιοστάσια και τις ισημερίες της χρονιάς, έδωσαν τη θέση τους στα ρολόγια κεριού. Τα ηλιακά ρολόγια σε διάφορα σχήματα, μεγέθη και με διαφορετική ακρίβεια, έδωσαν τη θέση τους στα εκκρεμή κι αυτά με τη σειρά τους στα μηχανικά ρολόγια, τα ρολόγια με μηχανισμό χαλαζία και τις ψηφιακές οθόνες του σήμερα.

Από το 1735, η ελβετική εταιρεία ρολογιών Blancpain έχει αφοσιωθεί στη δημιουργία ρολογιών που αγγίζουν την τελειότητα και, καθώς είναι η παλιότερη εν λειτουργία εταιρεία ρολογιών στον κόσμο, συνεχίζει να αιχμαλωτίζει τη φαντασία κάθε συλλέκτη ρολογιών στον κόσμο. Για πάνω από δύο αιώνες, η Blancpain έχει δείξει ότι η καινοτομία κι η παράδοση μπορούν να συνυπάρχουν και να οδηγούν σε αποτελέσματα που καθορίζουν—και επανακαθορίζουν— τη βιομηχανία ρολογιών. Αφοσιωμένη στη δημιουργία χειροποίητων, κατά παραγγελία και υποδειγματικών ρολογιών, η Blancpain δεν έχει κατασκευάσει ποτέ ρολόι χαλαζία ή ψηφιακό. Παρ’ όλα αυτά, ή και εξαιτίας αυτών, ο Οίκος παραμένει σταθερά η εμπροσθοφυλακή στον κόσμο του ρολογιού και συνεχίζει να καθορίζει τα πρότυπα που θα ακολουθήσουν οι υπόλοιποι.

Η ΙΔΡΥΣΗ ΕΝΟΣ ΘΡΥΛΟΥ

Η προέλευση της Blancpain είναι ταπεινή. Ο ιδρυτής της εταιρείας Jehan-Jacques Blancpain ήταν δάσκαλος από οικογένεια αγροτών στην ελβετική κοινότητα του Βιγιερέ και τα ετερόκλητα ενδιαφέροντά του τον οδήγησαν με μεγάλο ενδιαφέρον στην ωρολογοποιία. Στις αρχές του 18ου αιώνα μετέτρεψε τον πάνω όροφο της αγροικίας του σε εργαστήριο ωρολογοποιίας και ξεκίνησε να κατασκευάζει μηχανικά ρολόγια, ενώ από κάτω βρίσκονταν άλογα, αγελάδες και άλλα ζώα.

Το έτος 1735 ο Jehan-Jacques Blancpain έκανε εγγραφή ως ωρολογοποιός στο μητρώο περιουσίας του Βιγιερέ, ημερομηνία που θεωρείται η ημερομηνία ίδρυσης της εταιρείας του. Με τη βοήθεια της γυναίκας του και του γιου του Isaac, ο Jehan-Jacques Blancpain ξεκίνησε να κατασκευάζει ρολόγια για ντόπιους αγοραστές και εμπόρους ταξιδιώτες και έτσι ξεκίνησε μια ανοδική πορεία που κράτησε για πολλές γενιές. Είναι πολύ λυπηρό το γεγονός ότι μόνο ελάχιστα από εκείνα τα πρώτα ρολόγια επέζησαν με τα χρόνια, μια που η οικογένεια Blancpain δεν έβαζε κάποιο εμπορικό σήμα με τη μάρκα στις δημιουργίες της.

Από εκείνες τις πρώτες ημέρες όπου μαστόρευε τα ρολόγια ανάμεσα στα άχυρα και τα εργαλεία της φάρμας, μέχρι την αψεγάδιαστη φήμη που έχει σήμερα η εταιρεία, ο Blancpain απέδειξε ότι ήταν πρωτοπόρος με την πιο σωστή σημασία της λέξης, συνδυάζοντας συνεχώς το κλασικό με το πρωτοποριακό. Κοιτάζοντας απλώς τις δημοφιλείς σειρές ρολογιών όπως τη Συλλογή Villeret που συνδυάζει την παράδοση της υψηλής ωρολογοποιίας σε αντιπαράθεση με ένα σύγχρονο πρόσωπο και τεχνικές λεπτομέρειες, βλέπει κανείς όλες αυτές τις αρχές σε δράση.

Η Blancpain είναι μια εταιρεία που ιδρύθηκε πάνω στις αρχές του πάθους, της δεξιοτεχνίας και του μακροπρόθεσμου οράματος. Ο Jehan-Jacques Blancpain έθεσε τις βάσεις που οδήγησαν στις πιο σημαντικές καινοτομίες και εφευρέσεις που είδε ποτέ η βιομηχανία της ωρολογοποιίας.

Η εξίσωση του χρόνου, η πιο μυθική καινοτομία ‘’πολυπλοκότητας’’ στην ιστορία της υψηλής ωρολογοποιίας. Εδώ σε ένα κομμάτι Villeret. Φωτογραφία: ©Blancpain.
ΑΚΡΙΒΕΙΑ, ΠΟΛΥΠΛΟΚΟΤΗΤΑ ΚΙ Η ΑΛΛΑΓΗ ΤΩΝ ΚΑΙΡΩΝ
Η Blancpain τελειοποίησε την τέχνη της ωρολογοποιίας από τις αρχές του 18ου αιώνα. Φωτογραφία: ©Blancpain.

Το 1815, η Blancpain είχε στο τιμόνι της τον Frédéric-Louis Blancpain, δισέγγονο του Jehan-Jacques. O Frédéric-Louis ήταν ένας φιλόδοξος και διορατικός άνθρωπος και μεταμόρφωσε την Blancpain από ένα μικρό εργαστήριο σε έναν σύγχρονο βιομηχανικό παραγωγό ρολογιών, με νέα μηχανήματα, μεθόδους και προσέγγιση. Το πάθος για καινοτομία του Frédéric-Louis κι η προσαρμογή του οδήγησαν στην ανάπτυξη εξαιρετικά μικρών μηχανισμών στα ρολόγια τσέπης τύπου Lépine της Blancpain. Αυτές οι κινήσεις επέτρεψαν την κατασκευή πολύ λεπτότερων και κομψότερων ρολογιών και άνοιξαν την πόρτα για υψηλότερα επίπεδα πολυπλοκότητας και ακρίβειας από ποτέ. Τα πολύ μικρά εξαρτήματα που δημιούργησε ο Frédéric-Louis άνοιξαν το δρόμο για ένα χαρακτηριστικό που είναι βασικό σε πολλά από τα ρολόγια του Οίκου σήμερα.

Όπως ο 19ος αιώνας, έτσι κι ο επόμενος, οδήγησαν σε μια μακρά και εντυπωσιακή λίστα από ‘πρωτιές’ για την Blancpain. Το 1926, ο Frédéric-Emile Blancpain, μαζί με την τότε έμπιστη co-manager του Betty Fiechter, ένωσαν τις δυνάμεις τους με τον Βρετανό ωρολογοποιό John Harwood. Μαζί, ήταν οι πρωτοπόροι στη δημιουργία της ευρεσιτεχνίας του πρώτου αυτόματου ρολογιού χειρός, με το σχέδιο να περιλαμβάνει ένα φαρδύ ρότορα κουρδίσματος, όπως και περιστρεφόμενη στεφάνη για τον καθορισμό της ώρας, σε αντίθεση με την παραδοσιακή μέχρι τότε κορώνα που απομακρύνθηκε. Η συνεργατική αυτή δημιουργία τους είναι ένα πανέμορφο αντικείμενο, ξεχωριστό γιατί έγινε το σχέδιο πάνω στο οποίο βασίστηκε κάθε αυτόματο ρολόι που ακολούθησε.

Μετά τον απρόσμενο θάνατο του Frédéric-Emile, τα ηνία ανέλαβε η Betty Fiechter κι ο διευθυντής πωλήσεων του Frédéric, André Léal. Οι νέοι ιδιοκτήτες γνώριζαν καλά τη σημασία της οικογενειακής κληρονομιάς Blancpain και εξέφρασαν μια βαθιά αφοσίωση στη διατήρηση των αρχών της εταιρείας: της διαρκούς αυθεντικότητας και της εκλεπτυσμένης τεχνικής ωρολογοποιίας σε συνδυασμό με μια συνεχή αναζήτηση για καινοτομία που αποτέλεσε την κινητήρια δύναμη του κατασκευαστή.

Μέχρι το 1953, αυτή η αφοσίωση καρποφόρησε με το λανσάρισμα του Fifty Fathoms, το πρώτου σύγχρονου ρολογιού στον κόσμο για καταδύσεις και ακολουθήθηκε το 1956 από το μικρότερο στρογγυλό ρολόι του κόσμου, το μοντέλο Ladybird της Blancpain. αυτά ήταν απλώς δύο από τα επιτεύγματα. Τις επόμενες δεκαετίες, ο Οίκος Blancpain συνέχισε τις καινοτομίες με πολλές ακόμα στιγμές που έσπασαν ρεκόρ και καθόρισαν τη βιομηχανία.

Η φιλοσοφία της Blancpain να αποτίει φόρο τιμής στο παρελθόν, ενώ τιμά το μέλλον της τέχνης της, είναι εμφανής σε μια σημαντική στιγμή της πρόσφατης ιστορίας της εταιρείας. Η αναβίωση του One-minute Flying Carrousel έγινε το 2008 και δημιούργησε κύματα θαυμασμού στη βιομηχανία και στους συλλέκτες. Παρατημένο ακόμα και από τους πιο φιλόδοξους ωρολογοποιούς για έναν αιώνα εξαιτίας της μοναδικής του πολυπλοκότητας, επέστρεψε χάρη στους μαιτρ ωρολογοποιούς της Blancpain, μια πολυπλοκότητα σχεδιασμένη να αντιμετωπίζει την επίδραση της βαρύτητας της γης.

ΧΕΙΡΟΠΟΙΗΤΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ

Η Blancpain, ίσως περισσότερο από κάθε άλλο εκλεπτυσμένο ωρολογοποιό, είναι γνωστή για την ισορροπία ανάμεσα στα πιο εξαιρετικά και όμορφα σχέδια και τις πιο πολύπλοκες και ουτοπικές καινοτομίες. Λίγα ρολόγια στην ιστορία της το επιδεικνύουν τόσο υπέροχα όσο το ρολόι καταδύσεων Fifty Fathoms, ένα ρολόι που ξεπέρασε τα όρια της εξερεύνησης νέων υποθαλάσσιων βασιλείων και φορέθηκε με τιμή από—επαγγελματίες δύτες, επιστημονικούς εξερευνητές, υποβρύχιους φωτογράφους, αλλά ακόμα και από στρατιώτες υποβρύχιων καταστροφών σε όλο τον κόσμο—όλους όσοι μοιράζονται το πάθος της μάρκας για εξερεύνηση και προστασία των ωκεανών.

Το ρολόι Fifty Fathoms αναδύθηκε από τα βάθη της φαντασίας του Jean-Jacques Fiechter, επικεφαλής της Blancpain από το 1950 ως το 1980. Ήταν ένας άνθρωπος με δύο πάθη: την εκλεπτυσμένη ωρολογοποιία και την ανακάλυψη των κρυμμένων θαυμάτων της θάλασσας.

Από το ξεκίνημά του, το μοντέλο Fifty Fathoms σχεδιάστηκε με την επαγγελματική χρήση στο μυαλό: περιστρεφόμενη στεφάνη μονής κατεύθυνσης με ξεκάθαρες ενδείξεις ώρας, σκούρο καντράν για αντίθεση με τους λευκούς φωσφορίζοντες δείκτες ώστε να είναι ευανάγνωστο, διπλά σφραγισμένο σύστημα κορώνας, ειδικό σύστημα σφραγίσματος για το πίσω μέρος της κάσας ώστε να ενισχύσει την ανθεκτικότητα στο νερό, αυτόματο μηχανισμό κουρδίσματος, όπως επίσης και αντιμαγνητική προστασία για το μηχανισμό. Το αποτέλεσμα της συνεργασίας με τους δύο ιδρυτές του σώματος υποβρυχίων καταστροφών του γαλλικού ναυτικού—το λοχαγό Robert “Bob” Maloubier και τον ανθυπολοχαγό Claude Riffaud—το Fifty Fathoms ήταν ένα μοντέλο που χρησιμοποιήθηκε τόσο από το γαλλικό, όσο και από ναυτικό των ΗΠΑ και χάρη σε συνεργασίες με δύτες παγκόσμιας κλάσης, τα επόμενα μοντέλα έφτασαν στο σημείο να αντέχουν την πίεση μέχρι και στα χίλια μέτρα.

Το θρυλικό Fifty Fathoms Bathyscaphe Chronograph. Φωτογραφία: ©Blancpain.
ΠΑΘΟΣ ΓΙΑ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ
Το καινοτόμο “1735” Grande Complication. Φωτογραφία: ©Blancpain.

Ένα ακόμα πολύτιμο πετράδι στο στέμμα του Οίκου ήρθε περίπου σαράντα χρόνια μετά την παρουσίαση του πρώτου Fifty Fathoms. Αποδεικνύοντας ότι το να τιμάς το παρελθόν δεν μειώνει το πάθος σου για καινοτομία, η Blancpain κυκλοφόρησε το 1991 το πιο πολύπλοκο αυτόματο ρολόι χειρός μέχρι τότε: το “1735” Grande Complication. Η λίστα των πολύπλοκων και ιδιαίτερα εντυπωσιακών χαρακτηριστικών είναι μακριά και περιλαμβάνει: ρυθμιστή τουρμπιγιόν ενός λεπτού, συνεχή ημερολόγια με ένδειξη της φάσης του φεγγαριού, επαναλήπτη λεπτών με κουδούνισμα, flyback χρονογράφο και πολλά ακόμα. Η ακρίβειά του, το εύρος του οράματός του κι η τεράστια προσοχή στις λεπτομέρειες δείχνουν μια απίστευτη κατανόηση της σχεδίασης και της τεχνικής επιδεξιότητας, ειδικά όταν κάποιος σκεφτεί ότι αυτά τα ρολόγια κατασκευάζονται στο χέρι από έναν τεχνίτη μέσα σε διάρκεια ενός έτους.

Ο Robert Burns έγραψε στο ποίημα Tam o’Shanter “Κανείς δεν μπορεί να δαμάσει τον χρόνο ή το κύμα”. Όσο κι αν είναι αληθινό, η Blancpain με τα καινοτόμα ρολόγια της έδειξε ότι χάρη στην τέχνη, τη δεξιοτεχνία και την προσήλωση στην ακρίβεια είναι δυνατό να πλησιάσεις ακόμα πιο κοντά σε αυτό που φαίνεται ακατόρθωτο. Η παράδοση κι η καινοτομία, αντί να είναι αντίθετα, λειτουργούν σαν την άμπωτη και την παλίρροια κάτω από το φεγγάρι. Συνεργάζονται και εξυψώνουν υποδειγματικές και πρωτοποριακές δημιουργίες, σαν φωτεινά μαργαριτάρια από τα βάθη.

Η ομορφιά, το κύρος κι η ποιότητα των ρολογιών Blancpain έφεραν την επιβίωση της εταιρείας για αιώνας. Τοποθετώντας την καινοτομία και το savoir-faire στο επίκεντρο της δεξιοτεχνίας και διατηρώντας την παράδοση, ενώ παράλληλα οραματιζόταν τολμηρά το μέλλον, κατάφερε να κάνει τα ρολόγια της αληθινά διαχρονικά.